Dalga Girişimi
Üç dalgayı topla, birinin fazını kaydır: aynı fazda güçlenir, ters fazda sessizliğe söner. Yakın frekanslar vuru yapar, oranlar Lissajous figürü çizer, iki kaynak suda düğüm çizgileri kurar.
Dalga Girişimi
HAZIR DENEYLER
DOKUNDALGALAR
f · A · φ2 Hz'in üstündeki vuru yalnız güvenlik onayından sonra (Vuru üretecinin bandı); 2 Hz ve altı her zaman. Ekran yavaşlatılmış: kadran ve figür ≤ 0,5 Hz döner.
Ne oluyor?
A VE B- FAZ FARKI (B − A)
- 0°
- TOPLAM GENLİK
- 1,60 · yapıcı
- VURU
- yok
- ORAN B : A
- 1 : 1
HESAP · İKİ SİNÜSÜN TOPLAMI: 2A·cos(Δφ/2) · VURU |f₁ − f₂|
Girişimin beş yüzü
BURADA GÖR- Yapıcıaynı fazda iki dalga: genlik toplanır
- Yıkıcı180° farkla: birbirini söndürür
- Vuruyakın frekanslar: saniyede |f₁ − f₂| kez güçlenir
- Lissajousiki dik titreşim: oran figürün biçimini seçer
- Düğüm çizgisiiki kaynaktan uzaklık farkı yarım dalga boyu
İki dalga birleşince ne olur?
Dalga Girişimi, üç sinüs dalgasını toplayıp sonucu hem duyuran hem gösteren bir simülatördür. Aynı frekansta ve aynı fazda iki dalga birbirini güçlendirir, 180° farkla birbirini söndürür. Yakın frekanslar vuru yapar: 220 ve 223 Hz saniyede üç kez güçlenip zayıflar. Oranlar Lissajous figürü çizer, iki kaynaklı dalga tankı da girişimin düğüm çizgilerini gösterir.
Dalga Girişimi nasıl çalışır?
- Hazır deneylerden Yapıcı'yı seç ve Dinle'ye bas: iki eşit dalga aynı fazda toplanır, genlik iki katına çıkar.
- Yıkıcı'ya geç ya da B'nin faz kaydırıcısını 180°'ye getir: toplam sessizliğe söner. Fazı kaydır düğmesi B'nin fazını yavaşça döndürür.
- Vuru deneyinde iki yakın frekans saniyede |f₁ − f₂| kez güçlenir; 2 Hz'in üstündeki vuru önce onay ister.
- Oktav, Beşli ve Akor deneylerinde frekans oranı Lissajous figürünün biçimini seçer.
- Dalga tankında kaynak aralığını değiştir: aralık büyüdükçe düğüm çizgisi sayısı artar.
Ne için kullanılır?
Yapıcı ve yıkıcı girişimi duy
İki eşit dalgayı aynı fazda topla, genlik iki katına çıkar; B'nin fazını 180°'ye getir, toplam sessizliğe söner.
Vuruyu göster
İki yakın frekans saniyede |f₁ − f₂| kez güçlenip zayıflar: 220 ve 223 Hz saniyede üç kez.
Oranları Lissajous'ta gör
Oktav, beşli ve akor deneylerinde frekans oranı Lissajous figürünün biçimini seçer; basit oranlar sade figürler verir.
Dalga tankında düğüm çizgileri
İki kaynaklı dalga tankında kaynak aralığını büyüttükçe düğüm çizgisi sayısı artar; girişimi fizik dersinde görsel olarak anlatmak için uygundur.
Sonuçlar nasıl okunur
- TOPLAM GENLİK 2,00× · yapıcı ise eşit genlikli A ve B aynı fazda toplanıyor; 0,00× · yıkıcı ise 180° farkla birbirini söndürüyor, arası kısmen. Bu satır yalnız A ve B aynı frekanstayken çıkar.
- VURU satırındaki Hz, sesin saniyede kaç kez güçlenip zayıfladığıdır: açık dalgalar arasındaki en küçük fark, |f₁ − f₂|. Fark 40 Hz'i aşarsa — yazar; 2 Hz'in üstünde KAPI çıkar ve ses Onayla ve dinle'den sonra başlar.
- LISSAJOUS · A × B'nin yanındaki oran, B'nin A'ya en yakın basit oranıdır (sayılar en çok 9). YAKLAŞIK yazıyorsa oran tam değildir ve figür yavaşça döner; tam oranda figür kapanır ve durur.
- Dalga tankında açık bantlar yapıcı, koyu çizgiler düğümdür. DÜĞÜM ÇİZGİSİ sayısı kaynak aralığıyla artar: 0,5 λ'da 0, 3 λ'da 6. Tank bir modeldir; duyduğun ses tek bir noktadaki toplamdır.
- GÖSTERİM 1/N HIZ, ekrandaki dalgaların gerçek hızdan kaç kat yavaş çizildiğini söyler (en az 200 kat); ekran vuru hızında yanıp sönmez.
Altı hazır deney
| Deney | Dalgalar | Ne duyulur |
|---|---|---|
| Yapıcı | 220 + 220 Hz, aynı faz | Tek ton, genlik iki katı |
| Yıkıcı | 220 + 220 Hz, 180° fark | Sessizlik |
| Vuru | 220 + 223 Hz | Saniyede üç kez güçlenen ton |
| Oktav | 220 + 440 Hz | 2 : 1, kaynaşan iki ses |
| Beşli | 220 + 330 Hz, B 90° | 3 : 2, Lissajous figürü |
| Akor | 220 + 275 + 330 Hz | 4 : 5 : 6, majör üçlü |
Üst üste binme
İki dalga aynı yerde buluşunca toplanır: her an iki yüksekliğin toplamı yeni dalgadır. Aynı frekanstaki iki dalganın toplam genliği faz farkına bağlıdır: aynı fazda genlikler toplanır, 180° farkla birbirinden çıkar. Eşit genlikli iki dalgada toplam 2A·cos(Δφ/2) olur; Δφ = 180°'de bu sıfırdır.
Araçta zaman ekseni üç dalgayı soluk, toplamı kalın çizer; faz kadranı her dalgayı bir ok olarak gösterir ve okları uç uca ekler. Toplamın uzunluğu kadranda okunur.
Vuru, oran ve düğüm çizgileri
Frekansları biraz farklı iki dalga bir aynı fazda, bir ters fazda buluşur. Toplamın genliği saniyede |f₁ − f₂| kez yükselip alçalır: buna vuru denir. Araç vuru zarfını bir saniyelik pencerede, yavaşça kayarak çizer; ekran vuru hızında yanıp sönmez.
Frekanslar basit bir oranda olunca (2 : 1, 3 : 2) iki dik titreşimin çizdiği eğri kapanır ve Lissajous figürü durur. İki kaynaklı dalga tankında kaynaklara uzaklık farkı yarım dalga boyunun tek katı olan noktalarda dalgalar birbirini söndürür; bu noktalar düğüm çizgilerini kurar.
Sık sorulanlar
- Yıkıcı girişimde enerji nereye gider?
- Kaybolmaz. Sessiz kalan noktada dalgalar birbirini söndürür, başka noktalarda güçlendirir; dalga tankında açık ve koyu bantlar bunu gösterir. Araçtaki ses tek bir noktanın, toplamın kendisidir.
- Vuru neden onay istiyor?
- 2 Hz'in üstündeki vuru, Vuru üretecinin çaldığı bandın içindedir. Site o bantta çalan her seste aynı yolu izler: ses onaydan sonra başlar. 2 Hz ve altı serbesttir.
- Bu bir binaural vuru mu?
- Hayır. Burada iki dalga aynı kanalda toplanır ve vuru havada, hoparlörde de duyulur; buna monaural vuru denir. Binaural vuruda her kulak ayrı bir ton duyar; onu Binaural vuru üretecinde deneyebilirsin.
Dinle ve dene
· v1.15 · değişiklik günlüğü