Meditasyon, kaygı ve stres
B · Orta kanıt Meditasyon programları, bazı kaygı ölçümlerinde muhtemelen küçük bir azalma sağlar.
Kısa özet
Ne bilmiyoruz? Bu kanıt genellikle 8 haftalık yapılandırılmış programlardan gelir; tek başına bir ses seansı dinlemenin aynı etkiyi yapıp yapmadığı bilinmiyor.
İncelenen iddia: Meditasyon pratiği kaygıyı azaltmaya yardımcı olabilir; stres için kanıt daha zayıf.
Birkaç kontrollü çalışma veya meta-analiz; makul ama sınırlı genellenebilirlik.
Ne biliyoruz, ne bilmiyoruz?
Ne biliyoruz?
- DestekEtkin kontrol gruplu 47 randomize denemenin (3515 kişi) meta-analizinde farkındalık meditasyonu programları kaygı, depresyon ve ağrıda orta düzey kanıtla küçük olumlu etkiler gösterdi; stres ve sıkıntı için kanıt düşük düzeydeydi.Goyal ve ark. 2014
- Kısa, dijital meditasyon pratiklerini inceleyen büyük bir denemede katılımcıların bir kısmı pratik sırasında sıkıntılı bir deneyim bildirdi; bu oran internette olağan gezinmeye göre yüksek değildi ve 10 dakikalık pratikte 5 dakikalıktan sıktı.Simonsson ve ark. 2026
Ne bilmiyoruz?
- Kanıt boşluğuBu kanıt genellikle 8 haftalık yapılandırılmış programlardan gelir; tek başına bir ses seansı dinlemenin aynı etkiyi yapıp yapmadığı bilinmiyor.Goyal ve ark. 2014
- SınırKatılımcılar çeşitli hasta gruplarındandı.Goyal ve ark. 2014
- SınırProgramların ilaç, egzersiz veya diğer davranışsal yöntemlerden daha iyi olduğuna dair kanıt bulunmadı; NCCIH de araştırmaların önemli bir kısmının ön nitelikte olduğunu belirtiyor.Goyal ve ark. 2014 · NCCIH 2022
Her bulgu ilgili kaynağa bağlıdır. Destekleyen sonuçları, sınırları ve açık kalan soruları birlikte değerlendir. Merceği okumak
Kaynaklar (3)
Meditation programs for psychological stress and well-being: a systematic review and meta-analysis
Etkin kontrol gruplu 47 randomize denemenin (3515 kişi) meta-analizinde farkındalık (mindfulness) meditasyonu programları kaygı, depresyon ve ağrıda orta düzey kanıtla küçük olumlu etkiler, stres ve sıkıntıda düşük düzey kanıt gösterdi. Programların ilaç, egzersiz ve diğer davranışsal yöntemlerden daha iyi olduğuna dair kanıt bulunmadı. Katılımcılar çeşitli hasta gruplarındandı.
Etkin kontrollere göre kaygı etki büyüklüğü 0,38 (%95 GA 0,12-0,64; 8. hafta); ağrı 0,33 (%95 GA 0,03-0,62)
'Orta' derecelendirmesi yazarların kanıt gücü sınıflamasıdır (GRADE değil) ve kaygı, depresyon ve ağrı için geçerlidir.
Goyal M, Singh S, Sibinga EM, Gould NF, Rowland-Seymour A, Sharma R, et al. Meditation programs for psychological stress and well-being: a systematic review and meta-analysis. JAMA Intern Med. 2014;174(3):357-368. doi:10.1001/jamainternmed.2013.13018 PMID 24395196 Kaynağa git
Meditation and Mindfulness: Effectiveness and Safety
NCCIH, meditasyon ve farkındalık araştırmalarının önemli bir kısmının ön nitelikte veya yeterince sıkı olmadığını ve fazla iyimser yorumlanmış olabileceğini belirtir. Kaygı ve stres için bazı analizlerde farkındalık temelli yaklaşımlar hiçbir uygulama yapılmamasına göre daha iyi bulunmuş, kısa vadeli sonuçlar ise çalışmadan çalışmaya değişmiştir.
Sayfada 'Son güncelleme: Haziran 2022' yazıyor.
National Center for Complementary and Integrative Health (NCCIH). Meditation and Mindfulness: Effectiveness and Safety. National Institutes of Health; 2022. Kaynağa git
Adverse Experiences in Brief Meditation Practices: Randomized Controlled Trial
ABD ve Birleşik Krallık yetişkin nüfusunu temsil eden 5049 kişilik randomize denemenin ikincil analizi: 5 ya da 10 dakikalık dijital farkındalık, öz-şefkat ve şükran pratikleri internette olağan gezinmeyle karşılaştırıldı. Bütün örneklemde katılımcıların %4,1'i müdahale sırasında sıkıntılı bir deneyim, %7,1'i olumsuz duygu artışı bildirdi. Meditasyona atananlar sıkıntılı deneyimi kontrol grubundan daha sık bildirmedi ve klinik olarak anlamlı olumsuz duygu artışı onlarda daha seyrekti. 10 dakikalık pratik 5 dakikalıktan daha sık sıkıntılı deneyimle sonuçlandı; olumsuz tepkiler bir ölçüde başlangıç özellikleriyle öngörülebildi.
Sıkıntılı deneyim: OR 1,05 (%95 GA 0,76-1,47); klinik olarak anlamlı olumsuz duygu artışı: OR 0,63 (%95 GA 0,50-0,80)
Simonsson O, Jiwani Z, Ruiz M, Narayanan J, Osika W, Hirshberg MJ, et al. Adverse Experiences in Brief Meditation Practices: Randomized Controlled Trial. JMIR Ment Health. 2026;13:e95628. doi:10.2196/95628 PMID 42735902 Kaynağa git
Bu iddiaya bağlı olanlar
Bu iddiaya bağlı 20 seansın ilk 6 tanesi. Kütüphane
Yöntem
- Yayın sorumlusu
- Murat Tunalı · Editoryal sorumluluk Murat Tunalı'dadır; bağımsız tıbbi inceleme yapılmamıştır.
- Kaynaklar ve işleme
- Künyeler Crossref ve PubMed kayıtlarıyla tek tek doğrulandı; bulunamayan alan boş bırakıldı, sayı ya da künye tahmin edilmedi.
- Bu sayfa nasıl hazırlandı
- İddia metninin ilk taslağını bir yapay zekâ modeli (Claude) hazırladı; künyeler birincil kayıtlarla doğrulandı, yayın onayını Murat Tunalı verdi. Kanıt metodolojisi
- İnceleme
- Son inceleme: 01.11.2026 · Sonraki inceleme: 03.04.2027
- Güncellemeler
- Sürüm 5 ·
- Sürüm 4 ·
- Sürüm 3 ·
- Sürüm 2 ·
- Sürüm 1 ·
- Atıf
- Frekans Studio. “Meditasyon programları, bazı kaygı ölçümlerinde muhtemelen küçük bir azalma sağlar.”. Kanıt kütüphanesi, sürüm 5, son inceleme 01.11.2026. https://frekans.studio/kanit/meditation