Makam akortu: 53 koma nedir?
Seans · Makam · Uşşak · 12 dk

Koma ve aralık adları
Arel-Ezgi-Uzdilek (AEU) kuramında oktavda 24 perde kullanılır ve aralıklar komayla ölçülür: koma 1, eksik bakiye 3, bakiye 4, küçük mücenneb 5, büyük mücenneb 8, tanîni (tam ses) 9 ve artık ikili 12-13 koma. Kuram Pisagor oranlarına dayanır; oktavı 53 eşit parçaya bölmek bu değerleri bir sentten küçük farkla verir.
Makam dizileri
Diziler dörtlü ve beşlilerin birleşmesiyle kurulur. Rast: 9-8-5-9-9-8-5 (karar rast, sol). Uşşak: 8-5-9-9-4-9-9 (karar dügâh, la). Hüseynî: 8-5-9-9-8-5-9. Kürdî: 4-9-9-9-4-9-9. Nihavend: 9-4-9-9-4-9-9 (karar rast). Her dizi 53 komaya tamamlanır.
İcrada bazı perdeler yazılandan bir-iki koma farklı basılır; bu yüzden kuramdaki dizi, canlı icranın yaklaşık bir haritasıdır. Uygulamadaki makam seansları kuramdaki 53 komalı değerleri kullanır.
Ahenk ve göçürme
Türk musikisinde nota, çalınan çalgının ahengine (perde düzeyine) göre göçürülerek okunur; aynı makam farklı ahenklerde farklı yükseklikte çalar. Frekans Studio'da dügâh la (220 Hz) alınır; rast bundan 9 koma pestir.
Sesin ölçümü
Bu bölümdeki iki görsel ve tablo, aşağıdaki seansın sitede çalan sesinden ölçüldü: ses motorun cihazda ürettiği gibi ve sitedeki düzeyde üretildi. Ölçüm sesin fiziğini gösterir; etkisi hakkında bir şey söylemez.
Makam · Uşşak · 18-48. saniye


| Frekans | Kanal | Düzey | En yakın nota |
|---|---|---|---|
| 55 Hz | iki kanal | −0,8 dB | La1 |
| 109,9 Hz | iki kanal | −3,1 dB | La2 −2 sent |
| 220,2 Hz | iki kanal | 0 dB | La3 +2 sent |
| 244,4 Hz | iki kanal | −3,2 dB | Si3 −18 sent |
| 260,7 Hz | iki kanal | −3,6 dB | Do4 −6 sent |
| 293,4 Hz | iki kanal | −2,7 dB | Re4 −2 sent |
| 441 Hz | sol | −6,9 dB | La4 +4 sent |
| 661,7 Hz | iki kanal | −7,9 dB | Mi5 +6 sent |
Sık sorulanlar
- Türk müziği çeyrek ses mi kullanır?
- "Çeyrek ses" kaba bir benzetmedir. AEU'da aralıklar koma cinsinden ölçülür; örneğin segâh perdesi bûselikten bir koma pestir.
- Bu dizileri piyanoda çalabilir miyim?
- 12 eşit yarım sesli bir piyano bu aralıkları veremez. Ayarlanabilir bir çalgı ya da elektronik akort gerekir; Dinleme odasında akort motorunu 53 eşit adıma ayarlayıp dinleyebilirsin.
Kimin için?
Kimin için
- Rahatlama, odak ya da uyku rutini için ses arayanlar; sesler cihazında üretilir, etki vaadi yoktur.
- Dinlediği şeyin kanıt düzeyini okumak isteyenler.
- Makam seanslarındaki perdelerin neden piyanodan farklı duyulduğunu merak edenler ve müzik öğrencileri; sayfa kuramı anlatır, icra kuralı koymaz.
Kimin için değil
- Epilepsi veya nöbet öyküsü, psikiyatrik bir tanı, kalp pili gibi bir tıbbi cihaz, kulak çınlaması ya da başka bir sağlık durumun varsa veya hamileysen kullanmadan önce hekimine danış.
- Araç veya makine kullanırken dinleme.
- Cihaz sesini rahat bir seviyede, tercihen %60'ın altında tut. Cihazının kulaklık güvenliği ayarlarını da kullanabilirsin.
Frekans Studio tıbbi bir cihaz değildir; hiçbir hastalığı teşhis etmez, tedavi etmez veya önlemez.
Dinle ve dene
Makam · Uşşak
Bu konuda başka yazılar
Buradan devam et
Yöntem
- Kaynaklar
- Bu yazı kanıt veritabanındaki bir iddiaya bağlı değil; tekniği ve kullanımı anlatır.
- Yayın sorumlusu
- Murat Tunalı · Editoryal sorumluluk Murat Tunalı'dadır; bağımsız tıbbi inceleme yapılmamıştır.
- Bu yazı nasıl hazırlandı
- İlk taslağı bir yapay zekâ modeli (Claude) hazırladı; yazı yeni sayı, künye ya da iddia eklemez, kanıt özeti veritabanından gelir. Yayın onayını Murat Tunalı verdi. Bağımsız bir bilimsel danışman incelemesi henüz yapılmadı. Kanıt metodolojisi · Künye
- Sınırlılıklar
- Bu yazı bilgi amaçlıdır; tıbbi tavsiye değildir. Kanıt düzeyleri iddia başınadır; bir seansın düzeyi bağlı iddiaların en zayıfıdır.
- Güncellemeler
- Son güncelleme: 05.11.2026
- Atıf
- Frekans Studio. “Makam akortu: 53 koma nedir?”. Son güncelleme: 05.11.2026. https://frekans.studio/rehber/makam-akortu-53-koma