02 / Keşfet · Rehber05 / Menü · Rehber

Rehber · Teknik4 dk okuma ·

Beyaz, pembe ve kahverengi gürültü: farkı ne?

Seans · Yağmur ve Pembe Gürültü · 1 sa

Araçta dene

Gürültü üreteci

Ölçü · halka yarıçapı log-Hz, 50 Hz–8 kHz; kalınlık katmanın seviyesiKaynak · seansın tarifi: Yağmur ve Pembe Gürültü
Güç yoğunluğu beyaz gürültüde sabit; pembede oktav başına 3 dB, kahverengide 6 dB azalır. İdeal eğriler 100 Hz’de aynı referansa getirilmiştir; eşit ses yüksekliği anlamına gelmez.
Güç yoğunluğu beyaz gürültüde sabit; pembede oktav başına 3 dB, kahverengide 6 dB azalır. İdeal eğriler 100 Hz’de aynı referansa getirilmiştir; eşit ses yüksekliği anlamına gelmez.

Renkler neyi anlatır?

Beyaz gürültünün gücü her hertz başına eşittir. Kulağımız frekansları oktavlarla algıladığı için yüksek oktavlar daha çok hertz içerir ve beyaz gürültü bize tiz, "şşş" gibi gelir.

Pembe gürültüde güç frekansla ters orantılı azalır; her oktav eşit enerji taşır ve kulağa daha dengeli, şelale sesine benzer gelir. Kahverengi (Brown) gürültüde güç daha hızlı düşer; ses derin, uğultulu ve boğuktur.

Mavi ve mor gürültü bunların tersidir: güç frekansla artar (mavide oktav başına 3 dB, morda 6 dB), ses ince ve tıslayıcıdır. Gri gürültü ise kulağın duyarlılığına göre ayarlanır: eşit yükseklik eğrisinin (ISO 226) tersiyle süzüldüğü için ortalama bir kulağa her frekansta yaklaşık eşit yükseklikte gelir. Bu eğri ortalamadır; işitme kişiden kişiye değiştiği için gri gürültü de herkese aynı dengede gelmez. Gürültü üretecimizde gri gürültünün bas desteği hoparlörleri yormasın diye sınırlıdır.

Maskeleme

Sürekli bir ses, benzer frekans bantlarındaki başka seslerin duyulma eşiğini yükseltir; bu psikoakustiğin yerleşik bir olgusudur. Bu yüzden gürültü konuşma, trafik ya da klima seslerini örtmek için kullanılır. Maskeleme için gereken ses düzeyi ayrıca işitme yükü getirir: sesi gereğinden yüksek açma.

Uyku

Bazı çalışmalarda beyaz gürültüyle uyku kalitesi puanları düzeldi; ancak kanıtın önemli bir kısmı özel ortamlardan geliyor ve genel kalite düşük. Bir laboratuvar çalışmasında aralıklı gürültüye pembe gürültü eklemek uyku yapısını daha da bozdu, kulak tıkaçları daha iyi sonuç verdi. Gürültüyü uyku için kullanıyorsan düşük seste ve kaynağı yatağından uzakta tut.

Pembe gürültünün derin uykuyu güçlendirdiği sık söylenir. Bu bulgular, uyku sırasında EEG ile beyin dalgalarına zamanlanan kısa ses darbelerinden gelir ve oradaki etki bile küçüktür. Bütün gece süren sürekli pembe gürültü farklı bir yöntemdir; 72 kişilik bir çalışmada içgörü kazanımını artırmadı. Sürekli gürültünün derin uyku süresini uzattığı gösterilmedi.

Yeşil, siyah ve diğer adlar

"Yeşil gürültü" standart bir renk değildir; orta frekansları (kabaca 250-1000 Hz) öne çıkan gürültüye verilen gündelik bir addır. "Siyah gürültü" çoğunlukla sessizlik ya da neredeyse sessizlik anlamında kullanılır. Bu adların tanımı kaynaktan kaynağa değişir; Frekans Studio'da yeşil gürültü, bant süzgeciyle biçimlendirilmiş bir pembe gürültüdür.

Kahverengi gürültü odağa iyi gelir mi?

13 çalışmalık bir meta-analizde beyaz ve pembe gürültü, dikkat güçlüğü belirtileri yüksek çocuk ve gençlerde laboratuvar dikkat görevlerinde küçük bir yarar sağladı; bu belirtileri olmayanlarda ise performansı biraz düşürdü. Kahverengi gürültü hiç test edilmedi. Yani gürültünün odağa etkisi kişiden kişiye değişir; genel bir "odak artırır" iddiası desteklenmez.

Hangi renk neyi örter?

Konuşma ve klavye gibi orta bantlı sesleri örtmek için pembe gürültü iyi bir başlangıçtır: enerjisi konuşmanın yoğun olduğu 0,5-2 kHz bandını kapsar ama tizde beyaz gürültü kadar keskin değildir. Kahverengi gürültü klima uğultusu, trafik ve komşunun bası gibi alçak sesleri daha iyi örter, ince seslere karşı zayıftır. Beyaz gürültü en geniş bandı kaplar; uzun dinlemede en yorucu bulunan da odur.

Hangi rengi seçersen seç, iki ayar renkten daha önemlidir: düzey ve süre. Maskeleme için gereken düzey örtülecek sesin düzeyine bağlıdır; sessiz bir odada çok düşük bir pembe gürültü yeter. Örtülecek ses yükseldikçe gürültüyü de yükseltmek işitme yükünü artırır; o noktada kapı, perde ya da kulak tıkacı sesten daha iyi bir araçtır.

Doğa sesleriyle farkı

Yağmur, dere ve dalga sesleri de geniş bantlı, sürekli seslerdir; tayfları pembe gürültüye yakındır ama zaman içinde dalgalanırlar. Bu dalgalanma onları daha canlı duyurur ve bazı dinleyiciler düz gürültüden daha az yorucu bulur; maskeleme açısından ise dalgalanmanın dipleri kısa açıklıklar bırakır. Frekans Studio'nun yağmur ve dere sesleri sentezdir, kayıt değildir: sürekli bir yatak ve üstünde yavaş değişen dokulardan kurulur.

Frekans Studio'da gürültü nasıl üretilir?

Gürültü üreteci altı rengi aynı çekirdekten üretir: beyaz gürültü tohumlu bir rastgele diziden, öbürleri onun süzülmüş sürümlerinden. Pembe gürültü oktav başına 3 dB, kahverengi 6 dB düşen bir eğimle biçimlenir; mavi ve mor aynı eğimlerin tersidir; gri gürültü ISO 226 eşit yükseklik eğrisinin tersiyle süzülür. Uyku seanslarının yatak gürültüsü ayrıca 4 kHz'in üstünü yumuşatır: tam bantlı pembe gürültünün tizi dinleme turlarında cızırtılı bulundu.

Bütün sesler gibi gürültü de ana zincirden geçer: yumuşak giriş ve çıkış, saniyede en çok 6 dB'lik düzey artışı ve −1 dBFS'lik gerçek tepe sınırlayıcısı. Gürültü ani bir sıçrama yapmaz; duyduğun düzey ise cihazındaki ses ayarına bağlıdır ve tarayıcı gerçek ses basıncını bilemez. Bu yüzden sayfada desibel cinsinden bir "doğru düzey" yazmıyoruz; ölçüt, sesin konuşma sesinin altında kalması ve dinlemeyi yormamasıdır.

Sesin ölçümü

Bu bölümdeki iki görsel ve tablo, aşağıdaki seansın sitede çalan sesinden ölçüldü: ses motorun cihazda ürettiği gibi ve sitedeki düzeyde üretildi. Ölçüm sesin fiziğini gösterir; etkisi hakkında bir şey söylemez.

Yağmur ve Pembe Gürültü · 20-50. saniye

Yağmur ve Pembe Gürültü seansının spektrogramı: yatay eksen zaman (30 saniye), dikey eksen frekans (20 Hz-16 kHz, logaritmik); parlak bölgeler daha yüksek düzey.
Spektrogram: yatay eksen zaman, dikey eksen frekans (logaritmik); parlak bölgeler daha yüksek düzey.
Yağmur ve Pembe Gürültü seansının dalga formu: üstte 30 saniyelik genlik zarfı, altta pencerenin ortasından 50 milisaniyelik yakın görünüm; genlik en büyük örneğe göre ölçekli.
Dalga formu: üstte sol (L) ve sağ (R) kanalın genlik zarfı, altta 50 milisaniyelik yakın görünüm (düz çizgi sol, kesikli sağ).
Belirgin bir ton yok (gürültü ya da doku): oktav bantlarında ortalama düzey, iki kanalın ortalaması, en güçlü banda göre.
Oktav bandıDüzey
63 Hz−9,2 dB
125 Hz−7,5 dB
250 Hz−2,8 dB
500 Hz−0,6 dB
1 kHz0 dB
2 kHz0 dB
4 kHz−2,4 dB
8 kHz−9,4 dB

Kanıt ne diyor?

  • Geniş bantlı gürültü ve maskeleme

    Sürekli gürültü, çevredeki seslerin fark edilmesini muhtemelen azaltır.

    Kanıt düzeyi B: Orta kanıt

    Ne bilmiyoruz? Maskelemenin uykuyu korumaya dönüştüğü açık değil: 25 kişilik bir laboratuvar çalışmasında aralıklı çevre gürültüsüne pembe gürültü eklemek uyku yapısını daha da bozdu, kulak tıkaçları daha iyi sonuç verdi.

    Bulgular ve kaynaklar
  • Beyaz, pembe ve kahverengi gürültüyle uyku

    Uykuya etkisi konusunda kanıt düşük kaliteli ve karışık; bir çalışmada pembe gürültü REM uykusunu azalttı. Sesi düşük tut.

    Kanıt düzeyi C: Ön/karışık kanıt

    Ne bilmiyoruz? 38 çalışmayı değerlendiren bir sistematik derleme kanıt kalitesini 'çok düşük' buldu ve sürekli gürültünün uykuyu ve işitmeyi olumsuz etkileyebileceğini vurguladı.

    Bulgular ve kaynaklar
  • Beyaz ya da pembe gürültü ve dikkat

    Gürültünün dikkat üzerindeki etkisi kişiden kişiye değişir: bazı kişilerde küçük bir yarar, bazılarında küçük bir zarar bulundu.

    Kanıt düzeyi C: Ön/karışık kanıtYalnızca bilgi amaçlı

    Ne bilmiyoruz? Belirgin dikkat güçlüğü olmayanlarda gürültü performansı biraz düşürdü (g = −0,212); bu yüzden genel kullanıcıya "gürültü odağı artırır" denemez.

    Bulgular ve kaynaklar
  • Gece boyu pembe gürültü ve derin uyku

    Sürekli pembe gürültünün derin uykuya ve belleğe etkisini bilmiyoruz; kanıt çok belirsiz. Uyku sırasında ortam seslerini maskelemek için kullanılabilir.

    Kanıt düzeyi D: Yetersiz kanıtYalnızca bilgi amaçlı

    Ne bilmiyoruz? Bu uygulama EEG kullanmaz; sürekli (açık döngü) pembe gürültü farklı bir yöntemdir.

    Bulgular ve kaynaklar

Kanıt düzeyleri ve kaynaklar veritabanından gelir; yazı yeni bir iddia eklemez. Kanıt metodolojisi

Çalışmalar

Satırlar kanıt veritabanının kaynak kayıtlarından: bulgu, örneklem ve kesinlik kaynağın kendisinden; düzey, kaynağı anan iddianın düzeyi. Tablo yeni sayı üretmez.
ÇalışmaTürnBulguDüzey
Basner 2026[2]Randomize kontrollü deneme2525 sağlıklı yetişkinle yedi gecelik laboratuvar çalışması: aralıklı çevre gürültüsü en çok derin uykuyu (N3), pembe gürültü ise REM uykusunu azalttı; çevre gürültüsüne pembe gürültü eklemek uyku yapısını daha da bozdu. Kulak tıkaçları çevre gürültüsünün etkilerinin çoğunu önledi. Yazarlar geniş bantlı gürültünün yaygın ve gelişigüzel kullanılmaması uyarısında bulunuyor. B C
Ding 2025[6]Meta-analiz1301Beyaz gürültüyle yapılan 12 randomize denemenin (1301 kişi: bebekler, yetişkinler, yaşlılar; yoğun bakım hastaları dahil) meta-analizinde beyaz gürültü yetişkin ve yaşlılarda uyku kalitesi puanlarını (PSQI) düzeltti, bebeklerde 24 saatlik uyku süresini uzattı. Yazarlar sonuçların çalışmalar arası farklılık ve çalışma kalitesiyle sınırlı olduğunu belirtiyor. C
Khandelwal 2025[8]Sistematik derleme496Hastanede yatan yetişkinlerde ses makinesini inceleyen 7 randomize deneme (496 katılımcı) derlendi; altısı beyaz gürültü kullandı. Çalışmalar beyaz gürültüyle uyku etkinliğinin arttığını gösterdi ve gürültü iyi tolere edildi. Süre, katılımcı ve ölçek farkları nedeniyle meta-analiz yapılamadı. C
Nigg 2024[9]Meta-analiz13 çalışmaDEHB tanılı ya da dikkat güçlüğü belirtileri yüksek çocuk ve genç yetişkinlerde (13 çalışma, 335 kişi) beyaz ve pembe gürültü laboratuvar dikkat görevlerinde küçük bir yarar sağladı. Bu belirtileri olmayan karşılaştırma gruplarında (11 çalışma) etki küçük ve olumsuzdu. Kahverengi gürültü çalışması bulunamadı. C
Vickrey 2023[11]Deney7272 katılımcıda uyku sırasında sürekli (açık döngü) pembe gürültü, sessiz uykuya göre içgörü kazanımını artırmadı; sonuçlar uyanık gruba daha yakındı. Pembe gürültü uykuya dalıştan hemen sonraki ilk hafif uyku (N1) süresini kısalttı. D
Capezuti 2022[5]Sistematik derleme1103Yetişkinlerde beyaz gürültü, pembe gürültü ve karma ses uygulamalarını inceleyen 34 çalışma (1103 kişi) derlendi; 19'u uyku sonuçlarında olumlu değişiklik bildirdi, oran pembe gürültüde daha yüksekti. Yazarlar işitsel uyarımı destekleyen güçlü kanıt olmadığı sonucuna vardı; kısa süreli kullanımda yan etki bildirilmedi. C D
Riedy 2021[3]Sistematik derleme · kesinlik çok düşük38 çalışmaSürekli beyaz veya benzeri geniş bantlı gürültünün uykuya etkisini inceleyen 38 çalışmanın sonuçları, uykuya olumlu etkiden uykuyu bozmaya kadar uzanıyordu. GRADE'e göre sürekli gürültünün uykuya yararlı olduğuna dair kanıtın kalitesi çok düşüktü; yazarlar sürekli gürültünün uykuyu ve işitmeyi olumsuz etkileyebileceği uyarısında bulunuyor. B C
Wunderlin 2021[10]Meta-analiz177Yavaş dalga uykusunda dalgalara zamanlanan kısa akustik uyarımın gece boyu epizodik bellek pekişmesine etkisini inceleyen 10 çalışmanın (177 katılımcı) meta-analizi: birleşik etki küçük ve anlamlılık sınırında; faz kilitli uyarım alt gruplarında anlamlı. Yazarlar ticari cihazları önermek için kanıtın yetersiz olduğunu yazıyor. D
Zhang 2021[4]Deney30Çince açık ofis ortamını canlandıran laboratuvar deneyinde 30 katılımcının seri hatırlama başarısı ve ses ortamı algısı 14 koşulda ölçüldü: sessiz, yalnız konuşma ve dört maskeleyicinin (konuşmaya benzer pembe gürültü, klima gürültüsü, kaynak suyu sesi, kalabalık uğultusu) konuşmayla üç farklı sinyal-gürültü oranında sunulduğu 12 koşul. Etkiler maskeleyici türüne ve orana göre belirgin değişti; en iyi koşul orta oranda (−2,4 dB) kaynak suyu sesiydi. Etkiler cinsiyet, eğitim düzeyi ve gürültü duyarlılığına göre farklılaşabiliyordu. B
Hugh 2014[7]Deney—14 bebek uyku makinesi en yüksek seste ölçüldü: 30 cm'de hepsi hastane bebek odaları için önerilen 50 dBA sınırını aştı, 3'ü 85 dBA'yı geçti. Yazarlar bu cihazların bebeklerin işitmesine zarar verebilecek seviyeler üretebileceği sonucuna vardı. C
Moore 2013[1]Ders kitabı—İşitme psikolojisinin temel ders kitabı. Frekans seçiciliği ve maskeleme bölümü, bir sesin başka bir sesin duyulma eşiğini yükseltmesini (işitsel maskeleme) ve bunun frekans bantlarına bağlılığını anlatır. B

Sık sorulanlar

Odaklanmak için hangi renk?
Hangi rengin "en iyi" olduğuna dair güvenilir bir karşılaştırma yok; tercih çoğunlukla kişiseldir ve gürültü bazı kişilerde dikkati biraz düşürebilir. Kahverengi ve pembe gürültü daha yumuşak duyulduğu için uzun dinlemede daha az yorucu bulunabilir.
Bebek için gürültü makinesi güvenli mi?
Ölçümlerde bazı bebek uyku makinelerinin en yüksek seste zararlı seviyelere ulaştığı görüldü. Frekans Studio bebeklere yönelik içerik sunmaz; bebeklerin yakınında hoparlörle yüksek sesle çalma.

Kimin için?

Kimin için

  • Rahatlama, odak ya da uyku rutini için ses arayanlar; sesler cihazında üretilir, etki vaadi yoktur.
  • Dinlediği şeyin kanıt düzeyini okumak isteyenler.
  • Konuşma ya da trafik gibi değişken sesleri örtmek isteyenler; ses düşük tutulur, gürültü uzun dinlemede yorar.

Kimin için değil

  • Epilepsi veya nöbet öyküsü, psikiyatrik bir tanı, kalp pili gibi bir tıbbi cihaz, kulak çınlaması ya da başka bir sağlık durumun varsa veya hamileysen kullanmadan önce hekimine danış.
  • Araç veya makine kullanırken dinleme.
  • Cihaz sesini rahat bir seviyede, tercihen %60'ın altında tut. Cihazının kulaklık güvenliği ayarlarını da kullanabilirsin.

Frekans Studio tıbbi bir cihaz değildir; hiçbir hastalığı teşhis etmez, tedavi etmez veya önlemez.

Dinle ve dene

Kaynaklar

  1. Moore BCJ. An Introduction to the Psychology of Hearing. Brill; 2013. ISBN 9789004252424
  2. Basner M, Smith MG, Cordoza M, Kayser MS, Carlin M, Ecker AJ, et al. Efficacy of pink noise and earplugs for mitigating the effects of intermittent environmental noise exposure on sleep. Sleep. 2026;49(5):zsag001. doi:10.1093/sleep/zsag001 PMID 41627391
  3. Riedy SM, Smith MG, Rocha S, Basner M. Noise as a sleep aid: A systematic review. Sleep Med Rev. 2021;55:101385. doi:10.1016/j.smrv.2020.101385 PMID 33007706
  4. Zhang Y, Ou D, Kang S. The effects of masking sound and signal-to-noise ratio on work performance in Chinese open-plan offices. Appl Acoust. 2021;172:107657. doi:10.1016/j.apacoust.2020.107657
  5. Capezuti E, Pain K, Alamag E, Chen X, Philibert V, Krieger AC. Systematic review: auditory stimulation and sleep. J Clin Sleep Med. 2022;18(6):1697-1709. doi:10.5664/jcsm.9860 PMID 34964434
  6. Ding Y, Sun X, Yin J, Wang Z, Zhang X, Zhang D, et al. Impact of white noise on sleep quality across age groups and in critically ill/non-critically ill patients: A systematic review and meta-analysis of randomized controlled trials. Sleep Med. 2025;136:106869. doi:10.1016/j.sleep.2025.106869 PMID 41151421
  7. Hugh SC, Wolter NE, Propst EJ, Gordon KA, Cushing SL, Papsin BC. Infant sleep machines and hazardous sound pressure levels. Pediatrics. 2014;133(4):677-681. doi:10.1542/peds.2013-3617 PMID 24590753
  8. Khandelwal K, Anyim A, Shu S, Gerberi D, Yousufuddin M, Pagali S. Impact and efficacy of sound machine on sleep in hospitalized adults: A systematic review. Sleep Med X. 2025;10:100154. doi:10.1016/j.sleepx.2025.100154 PMID 41141950
  9. Nigg JT, Bruton A, Kozlowski MB, Johnstone JM, Karalunas SL. Systematic Review and Meta-Analysis: Do White Noise or Pink Noise Help With Task Performance in Youth With Attention-Deficit/Hyperactivity Disorder or With Elevated Attention Problems?. J Am Acad Child Adolesc Psychiatry. 2024;63(8):778-788. doi:10.1016/j.jaac.2023.12.014 PMID 38428577
  10. Wunderlin M, Züst MA, Hertenstein E, Fehér KD, Schneider CL, Klöppel S, Nissen C. Modulating overnight memory consolidation by acoustic stimulation during slow-wave sleep: a systematic review and meta-analysis. Sleep. 2021;44(7):zsaa296. doi:10.1093/sleep/zsaa296 PMID 33406249
  11. Vickrey B, Lerner I. Overnight exposure to pink noise could jeopardize sleep-dependent insight and pattern detection. Front Hum Neurosci. 2023;17:1302836. doi:10.3389/fnhum.2023.1302836 PMID 38107593

Künyeler kanıt veritabanından; her kaynak Crossref ya da PubMed ile doğrulanmıştır. Bağlantılar yayının kendi sayfasına (DOI) gider.

Bu konuda başka yazılar

Buradan devam et

Yöntem

Kaynaklar
Bilimsel ifadeler kanıt veritabanındaki 4 iddiaya dayanır; her iddianın kaynakları ve inceleme notu kendi sayfasında: Geniş bantlı gürültü ve maskeleme · Beyaz, pembe ve kahverengi gürültüyle uyku · Beyaz ya da pembe gürültü ve dikkat · Gece boyu pembe gürültü ve derin uyku
Yayın sorumlusu
Murat Tunalı · Editoryal sorumluluk Murat Tunalı'dadır; bağımsız tıbbi inceleme yapılmamıştır.
Bu yazı nasıl hazırlandı
İlk taslağı bir yapay zekâ modeli (Claude) hazırladı; yazı yeni sayı, künye ya da iddia eklemez, kanıt özeti veritabanından gelir. Yayın onayını Murat Tunalı verdi. Bağımsız bir bilimsel danışman incelemesi henüz yapılmadı. Kanıt metodolojisi · Künye
Sınırlılıklar
Bu yazı bilgi amaçlıdır; tıbbi tavsiye değildir. Kanıt düzeyleri iddia başınadır; bir seansın düzeyi bağlı iddiaların en zayıfıdır.
Güncellemeler
Son güncelleme: 05.11.2026
Atıf
Frekans Studio. “Beyaz, pembe ve kahverengi gürültü: farkı ne?”. Son güncelleme: 05.11.2026. https://frekans.studio/rehber/beyaz-pembe-kahverengi-gurultu

Çerez yok, izleme yok. Ayrıntı: Aydınlatma metni Cihazda saklama